روستای شیرگواز چابهار، یکی از زیباترین و دیدنی ترین روستاهای جنوب شرقی ایران است؛ که در میان کوه ها و دشت های خشک بلوچستان همچون زمردی درخشان خودنمایی می کند. این دهکده زیبا که به «هندوستان کوچک ایران» معروف است با چشم اندازهایی متفاوت و مردمانی گرم و صمیمی مقصدی جذاب برای علاقهمندان به گردشگری روستایی می باشد. شیرگواز در فاصله ای کوتاه از شهر بندری چابهار قرار دارد؛ به همین دلیل می توانید بازدید از این روستای تماشایی را در برنامه سفر خود بگنجانید.
روستای شیرگواز کجاست؟
روستای شیرگواز یکی از روستاهای گردشگری سیستان و بلوچستان می باشد که در بخش دشتیاری شهرستان چابهار و در دهستان باهوکلات قرار دارد. این روستا در فاصلهای حدود ۵۰ کیلومتری از چابهار واقع شدهاست و به دلیل قرارگیری در میان کوهها و دشتهای خشک بلوچستان به شکل خاص و شگفتانگیزی سرسبز و حاصلخیز میباشد. در دامنه کوههای سرسبز روستای شیرگواز رودخانهای به همین نام جریان دارد که منبع اصلی تامین آب برای کشاورزی و باغداری مردم میباشد.
| فاصله تا چابهار | حدود ۱۲۰ کیلومتر (حدود ۲ تا ۳ ساعت) |
| فاصله از کنارک | حدود ۱۸۰ کیلومتر (حدود ۳ تا ۴:۳۰ دقیقه) |
| فاصله از دشتیاری | ۶۰ کیلومتر (حدود ۱ تا ۱:۱۵ دقیقه) |
موقعیت روستای شیرگواز روی نقشه
برای مشاهده مسیرهای دسترسی روی دکمه مسیریابی با گوگل مپ کلیک نمایید. سپس در صفحه بازشده در باکس مبدا، شهر خود را بنویسید و در باکس مقصد نیز به صورت پیش فرض نام روستا نوشته شدهاست. حالا میتوانید مسیرهای دسترسی به روستای مورد نظر را مشاهد نمایید.
مسیریابی با گوگل مپ
مسیر دسترسی به روستای شیرگواز
برای رسیدن به این روستای بکر و تماشایی، مسیرهای متنوعی وجود دارد که هرکدام میتواند تجربهای منحصربهفرد از طبیعت جنوب ایران را برای شما رقمبزند.
| مبدا | مسیر پیشنهادی |
| چابهار(مرکز شهرستان) | حرکت از چابهار به نگو از جاده چابهار-دشتیاری - وارد جاده فرعی دهستان باهو کلات شوید - عبور از چند روستا و نخلستان تا رسیدن به شیرگواز |
| نگور(مرکز دشتیاری) | - عبور از دره باهوکلات - مناظر طبیعی و رودخانه ای - عبور از بخش هایی آسفالته و بخش هایی خاکی |
مسیر دسترسی به روستای شیرگواز دارای تابلوهای راهنمای محدودی است؛ بنابراین استفاده از GPS یا نقشههای آنلاین مانند گوگل مپ یا نشان توصیه میشود. امکانات رفاهی نیز درطول مسیر محدود بوده و بهتر است سوخت و وسایل ضروری سفر را پیش از حرکت در شهرهای نگور یا چابهار تهیه کنید.
تاریخچه شیرگواز
تاریخ دقیق شکلگیری شیرگواز مشخص نیست. در اطراف دهکده شیرگواز حیوانات وحشی مختلفی وجود دارند که در گذشته شامل شیر و گراز هم بوده است. بنا به گفتههای مردم بومی منطقه نام این روستا برگرفته از دو حیوان وحشی، یعنی شیر و گراز میباشد.
بهترین زمان بازدید از شیرگواز
موقعیت جغرافیایی خاص این روستا، آبوهوایی گرم و خشک را برای این منطقه رقم زدهاست؛ بنابراین انتخاب زمان مناسب برای سفر به این روستا اهمیت زیادی دارد تا بتوانید از زیباییهای طبیعی، رودخانه شیرگواز و باغها و دشتهای سرسبز بیشترین بهره را ببرید.
| فصل بهار | از دی ماه تا اردیبهشت دمای هوا معتدل و مناسب برای پیادهروی و طبیعتگردی می باشد. رودخانه پرآب شیرگواز و سرسبزی دشت ها و نخلستان ها، چشماندازهای زیبایی را خلق می کند |
| فصل تابستان | از خرداد تا شهریور دما بالا و هوا گرم می باشد. این فصل مناسب برای گردشگران ماجراجو و علاقهمند به روستاهای گرمسیری می باشد. |
| فصل پاییز و اوایل زمستان | از مهر تا آذر ماه دمای هوا معتدل تر و پایین تر از فصل تابستان می باشد. آب رودخانه هنوز جریان دارد اما سرسبزی دشت ها کمتر شده است. روستا خلوت و تجربه سفری آرام و دور از ازدحام فراهم می باشد. |
جاذبه های طبیعی روستای شیرگواز
روستای شیرگواز یکی از دیدنیترین و متفاوتترین روستاهای جنوب شرق ایران است. این روستا که به «هندوستان کوچک ایران» شهرت دارد، یکی از مقاصد خاص گردشگری در استان سیستان و بلوچستان به شمار میآید؛ که دارای جاذبه های طبیعی متنوعی می باشد.
-
حیات وحش شیرگواز
روستای شیرگواز بهعنوان یکی از زیباترین مناطق طبیعی در جنوب شرق ایران، زیستگاهی غنی برای گونههای گوناگون جانوری محسوب میشود.
| گرگ | گرگ در منطقه شیرگواز یکی از مهمترین گونههای شکارچی به شمار میآید که نقش حیاتی در حفظ تعادل اکوسیستم این منطقه دارد. این حیوان در گروه های خانوادگی و معمولا در دشت ها، کوه ها و مناطق باز زندگی می کند. طعمه اصلی آنها خرگوش ها و پرندگان کوچک هستند. |
| کفتار | کفتارها در شب فعالیت خود را آغاز می کنند و به شکار حیوانات کوچکتر یا جمع آوری لاشه سایر حیوانات می پردازند؛ و اغلب در دشت ها و مناطق باز اطراف روستا دیده می شوند. |
| تمساح گاندو | این خزنده کمیاب تنها در بخش هایی از جنوب شرق کشور زیست می کند. این تمساح بومی معمولا در رودخانه ها و آبگیرهای نزدیک به روستا دیده می شود. تمساح گاندو در آب های شیرین زندگی می کند و از ماهی ها و حیوانات آبزی دیگر تغذیه می کند. |
| کله بز | کله بزها در مناطق کوهستانی و صخره ای اطراف روستا قابل مشاهده است. این جانور به دلیل داشتن سم های مقاوم می تواند به راحتی در صخره ها و ارتفاعات سنگی اطراف روستا حرکت کند. این حیوانات اهلی نیستند اما در برخی از مناطق روستا ممکن است مردم با آنها تعامل داشته باشند. |
| سنجاب بلوچی | سنجاب بلوچی یکی از گونههای کوچک و چابک حیاتوحش شیرگواز است که عمدتا در میان درختان خرما، انجیر و سایر باغهای میوه روستا زندگی می کند. آنها از دانهها و میوههای محلی تغذیه میکنند و بیشتر در ساعات اولیه صبح یا بعدازظهر در باغها و اطراف روستا فعال هستند، بنابراین بازدیدکنندگان میتوانند در هنگام گشتوگذار در طبیعت شیرگواز، شانس بالایی برای مشاهده آنها داشته باشند. |
| طاووس | این پرنده ی زیبا و مورد توجه به وفور در اطراف مناطق مسکونی و باغ های شیرگواز دیده می شود و مردم محلی برخی از این پرندگان را بهعنوان حیوان خانگی نگهداری میکنند. |
| کبک و قرقاول | این پرندگان معمولا در دشتها و مناطق خشک اطراف روستا سکونت دارند و از دانهها و گیاهان محلی تغذیه میکنند. کبکها و قرقاولها بهعنوان پرندگان شکار، در فصلهای مختلف سال در شیرگواز دیده میشوند. |
-
محصولات کشاورزی
شرایط آب و هوایی مطلوب و خاک غنی این منطقه زمینه را برای کشت انواع محصولات کشاورزی فراهم کرده است. در میان محصولات کشاورزی شیرگواز، میوه هایی استوایی مانند موز، انبه، پاپایا و هندوانه جایگاه ویژه ای در بازارهای محلی و حتی خارج از استان دارند. کشت قهوه نیز در برخی از باغ های شیرگواز رواج دارد. علاوه بر محصولات باغی، در زمینهای این روستا انواع سبزیجات و غلات نیز کشت میشود. رودخانه شیرگواز، نقش اساسی در تامین آب کشاورزی روستا ایفا میکند؛ به همین دلیل روستاییان قادرند در تمام طول سال به فعالیت های کشاورزی خود ادامه دهند.
سبک معماری در روستای شیرگواز
روستای شیرگواز نمونهای منحصربهفرد از معماری بومی سیستان و بلوچستان است. سبک معماری این روستا ترکیبی از خانههای کپری سنتی و سازههای گلی–سنگی است. که بر پایهی اقلیم گرم و مرطوب منطقه و با استفاده از منابع محلی شکل گرفتهاند. این نوع معماری بهگونهای طراحیشده تا در برابر گرما، باد و رطوبت مقاومت داشتهباشد و در عین حال، فضایی ساده اما کارآمد برای زندگی روزمره فراهمکند.
معماری قدیمی شیرگواز بخشی از هویت تاریخی سیستان و بلوچستان بهشمار میرود؛ فرمی از ساختوساز سنتی که در دیگر نقاط ایران کمتر دیدهمیشود. در این شیوه، از مصالح طبیعی مانند چوب نخل، نی، گل و سنگ استفاده میشود و سازهها معمولا بهصورت کپرهای گنبدی یا استوانهای شکل ساختهمیشوند. این خانهها با تهویهی طبیعی، ارتفاع کم و سقفهای حصیری، کاملا با شرایط اقلیمی جنوب سازگار هستند. در سالهای اخیر، ساختوسازهای جدید در شیرگواز تحت تأثیر معماری هند و پاکستان قرار گرفتهاست. بسیاری از خانههای تازهساز دارای نمای سیمانی، دیوارهای رنگی، بامهای تخت و تراسهای روباز هستند که از سبک معماری شهرهای هند و پاکستان الهام گرفتهاند. این تغییرات، چهرهای نیمهمدرن به روستا داده و نشانهای از ارتباط فرهنگی و اقتصادی مردم منطقه با کشورهای همسایه است.
با وجود پیشرفتهای اخیر، بخش زیادی از مردم هنوز کپرنشین هستند و خانههای سنتی خود را حفظ کردهاند. در مقابل، در برخی نقاط روستا، خانههای کوچک و فشردهی سیمانی توسط افراد غیرمتخصص ساخته شدهاند. این بناها گرچه با هدف بهبود شرایط زندگی و رهایی از کپرنشینی احداث شدهاند، اما بسیاری از آنها فاقد زیرساختهای ضروری مانند لولهکشی آب، برق، گاز و سرویس بهداشتی مستقل هستند؛ به همین دلیل در تمام این سال ها بلااستفاده باقی مانده اند و باعث از بین رفتن سرمایه ملی شده اند.
جاذبههای نزدیک به روستای شیرگواز
در اطراف روستای شیرگواز جاذبه های طبیعی و تاریخی مهمی وجود دارد که بازدید از آن ها می تواند برای مسافران جذاب باشد.
| جاذبه های اطراف شیرگواز | ویژگی ها | فاصله از روستای شیرگواز |
| رودخانه باهوکلات | یکی از مهمترین رودخانههای جنوب سیستان و بلوچستان است که علاوه بر تأمین آب برای کشاورزی، محل زندگی تمساح ایرانی «گاندو» است و مناظر طبیعی زیبایی در حاشیه آن دیده میشود. این منطقه محیطی مناسب برای طبیعتگردی، عکاسی و مشاهده حیات وحش است. | فاصله حدود ۳۰ کیلومتر می باشد. با توجه به اینکه مسیر خاکی و غیرآسفالته است ۴۵ دقیقه تا ۱ ساعت با خودروشخصی زمان می برد. |
| تالاب لیپار | تالاب لیپار بهخاطر رنگ صورتیاش که ناشی از وجود پلانکتونهای خاص است، شهرت دارد. این پدیده بیشتر در اواخر زمستان و اوایل بهار، همچنین اواخر تابستان و اوایل پاییز مشاهده میشود. این تالاب زیبا و دیدنی که در نزدیکی چابهار می باشد، زیستگاه انواع پرندگان مهاجر و آبزی مانند فلامینگو، مرغابی و اردک مرمری است. | حدود ۲۵ کیلومتر فاصله دارد که باتوجه به نوع جاده و وضعیت مسیر حدود ۴۰ تا ۵۰ دقیقه زمین می برد. برای دسترسی به تالاب لیپار از روستای شیرگواز، میتوانید از طریق جادههای محلی به چابهار بروید و سپس مسیر جاده چابهار به گواتر را دنبال کنید تا به تالاب برسید. |
| روستای تاریخی تیس | روستایی با پیشینه تاریخی؛ قلعهها، آثار باستانی و مناظر ساحلی و دیدنی. ترکیبی از تاریخ و دریا. | حدود ۴۵ تا ۵۰ کیلومتر (حدود ۱:۱۵ تا ۱:۳۰ دقیقه رانندگی) |
| کوه های مریخی چابهار | سازه های زمین شناسی که به کوه های مریخی یا مینیاتوری شهرت دارند و حاصل فرسایش بادی، آبی و رسوبی هستند. این رشته کوه ها در محدوده ای بین روستای کهیر تا خلیج گواتر امتداد دارند. | فاصله ۴۰ تا ۵۰ کیلومتری به سمت جاده چابهار- گواتر. |
| ساحل مکران | در سواحل دریای عمان و در امتداد چابهار، ساحلی بکر با مناظر دریا، شن و صخره و فضایی آرام برای قدمزنی و استراحت می باشد. | فاصله حدود ۱۰ تا ۲۰ کیلومتر (حدود ۲۰ تا ۳۰ دقیقه رانندگی) |
فعالیتهای گردشگری پیشنهادی در روستای شیرگواز
شما می توانید در مدت اقامت خود مجموعه ای از فعالیت های تفریحی، فرهنگی و طبیعی را تجربه کنید.
| فعالیت گردشگری | تجربه قابل لمس برای گردشگر |
| بازدید از خانه های سنتی کپری و گلی-سنگی | مشاهده و تجربه فرهنگ، سبک زندگی و معماری بومی شیرگواز، عکاسی، آموزش سنتی ساختوساز |
| پیادهروی در باغها و زمینهای کشاورزی | گردش در باغهای موز، انبه، پاپایا و هندوانه و مشاهده کاشت و برداشت میوهها، تجربه لمس طبیعت، عکاسی، آشنایی با کشاورزی استوایی |
| آشنایی با صنایع دستی محلی | یادگیری حصیربافی، ساخت کپر یا سبدهای محلی و مشاهده محصولات دستساز |
امکانات اقامتی در روستای شیرگواز
در روستای شیرگواز هنوز امکانات اقامتی مستقل مانند هتل، اقامتگاه بومگردی یا خانه مسافر بهصورت رسمی وجود ندارد. گردشگرانی که قصد بازدید از طبیعت چشمنواز شیرگواز، باغهای استوایی و منطقه حفاظتشده گاندو را دارند، میتوانند برای اقامت از امکانات اقامتی متنوع شهر چابهار استفاده کنند. چابهار بهعنوان یکی از مهمترین و گردشگرپذیرترین شهرهای استان سیستان و بلوچستان، در نزدیکی روستای شیرگواز قرار دارد. و دارای طیف گستردهای از گزینههای اقامتی برای مسافران است.در این شهر، از هتلهای لوکس و مدرن چابهار گرفته تا اقامتگاههای بومگردی سنتی و محلی، امکانات متنوعی وجود دارد. که میتواند پاسخگوی نیاز تمامی گردشگران با سلیقهها و بودجههای مختلف باشد.
-
مراکز اقامتی لوکس و درجه یک در چابهار
در چابهار، گزینههای اقامتی لوکس متعددی وجود دارد که از جمله آنها میتوان به هتل لیپار و هتل لاله چابهار اشاره کرد. این هتلهای چهارستاره با امکانات رفاهی و خدماتی در سطح بینالمللی، تجربهای لذتبخش از اقامت در جنوب ایران را برای مسافران فراهم میکنند. امکاناتی مانند استخر، رستورانهای متنوع با منوی ایرانی و بینالمللی، سالنهای همایش و کنفرانس، اینترنت پرسرعت و محیطی آرام باعث شده این اقامتگاهها در میان گردشگران محبوب باشند.
-
اقامتگاههای بومگردی چابهار
چابهار علاوه بر هتلهای مدرن، دارای مجموعهای از اقامتگاههای بومگردی است که تجربهای اصیل، سنتی و نزدیک به فرهنگ محلی را برای گردشگران فراهم میکنند. این بومگردیها معمولا در نزدیکی جاذبههای طبیعی و دیدنی منطقه، مانند سواحل مکران، کوههای مریخی و روستاهای بومی قرار دارند. و فرصتی منحصربهفرد برای آشنایی با سبک زندگی مردم بلوچ و رسوم محلی فراهم میسازند. این اقامتگاهها در محیطهای روستایی و طبیعی ساخته شدهاند و با معماری سنتی، غذای محلی و فضای گرم و صمیمی خود، لذت سفر به جنوب ایران را دوچندان میکنند.
پیشنهادات نهایی جهت اقامت
برای بازدید از روستای شیرگواز چابهار، بهتر است پیش از سفر محل اقامت خود را در شهر چابهار رزرو کنید. فاصلهی این روستای دیدنی تا مرکز شهر کوتاه است؛ میتوانید در طول روز بهراحتی به آن سفر کرده و از طبیعت بکر، گردش در باغ های میوه های استوایی و فرهنگ محلی منطقه لذت ببرید. با این روش، پس از یک روز پر از گشتوگذار و بازدید از جاذبههای طبیعی شیرگواز، شب را در یکی از هتلها یا اقامتگاههای بومگردی چابهار سپری خواهید کرد و در محیطی آرام و دلنشین استراحت میکنید. این ترکیب از ماجراجویی روزانه و اقامت شبانه در چابهار، تجربهای بینظیر از سفر به جنوب ایران را برایتان رقم میزند.
رستوران ها و غذاخوری های شیرگواز
در داخل روستای شیرگواز رستوران یا غذاخوری رسمی وجود ندارد، اما در اطراف این منطقه به ویژه در شهرهای نزدیک به چابهار، رستوران های متعددی وجود دارد که می توانید برای تجربه غذای بومی جنوب، به آن ها مراجعه نمایید.
| نام رستوران | نوع غذا | فاصله از روستای شیرگواز |
| رستوران بلوچ | غذاهای محلی بلوچی | حدود ۴۵ کیلومتر (حدود ۴۵ تا ۵۰ دقیقه) |
| رستوران غریب نواز | غذاهای محلی و سنتی | |
| رستوران پیتو | غذاهای ایرانی و محلی | |
| رستوران کلاسیک | غذاهای سنتی و فست فود |
سوغات روستای شیرگواز
روستای شیرگواز باتوجه به شرایط آب و هوایی و فرهنگ بومی مردم سوغات خاص و متفاوتی دارد.
- میوه های استوایی: موز، پاپایا و قهوه از معروف ترین محصولات شیرگواز می باشند که در فصل تابستان به وفور یافت می شوند.
-
صنایع دستی
محصولات چوبی و حصیری مانند سبد، کلاه و لوازم تزئینی کوچک که با دست ساختهمیشوند. نمد و پارچههای سوزندوزی شده محلی که در لباس سنتی زنان بلوچ دیدهمیشود.
غذاهای محلی
غذاهای محلی شیرگواز بیشتر در خانه های مردم بومی منطقه طبخ می شود که مهم ترین آن ها عبارتند از:
- بریانی بلوچ: این غذای سنتی با گوشت گوسفند یا مرغ، برنج و ادویه های محلی تهیه می شود. طعم آن تند و معطر است و گاهی با روغن محلی و سبزیجات تازه منطقه سرو میشود.
- هریسه: غذایی شبیه به فرنی، تهیه شده از گندم و گوشت که به آرامی پخته میشود تا یک خوراک غلیظ و مقوی به دست آید. این غذا در جشن ها و مناسبت های محلی طبخ می شود.
- غذاهای دریایی: به دلیل نزدیکی به دریای عمان انواع ماهی کبابی و خوراک میگو با ادویه بلوچی سرو می شود.
-
شیرینیها و خوراکی های محلی
حلوای محلی که با خرما و گندم تهیه می شود. لندو نوعی شیرینی سنتی و مقوی است که از خرما، کنجد، گندم برشته تهیه می شود.