یکی از زیباترین روستاهای گردشگری استان اصفهان ابیانه میباشد. روستایی پایکوهی که بخاطر شکل پلکانی و رنگ سرخ بناها سالیانه گردشگران داخلی و خارجی بسیاری را به سمت خود جذب میکند. هنگام ورود به این روستا میتوان هویت و اصالت زندگی روستایی را در آن مشاهده کرد و شاهد جریان داشتن زندگی به سبک سنتی و جاذبههای گردشگری متنوع باشیم.
| فاصله از تهران | ۳۲۰ کیلومتر (حدود ۳ ساعت و ۱۵ دقیقه) |
| فاصله از اصفهان | ۱۷۵ کیلومتر (حدود ۲ ساعت و ۳۰ دقیقه) |
| فاصله از کاشان | ۸۰ کیلومتر (حدود ۱ ساعت و ۳۰ دقیقه) |
| فاصله از نطنز | ۴۳ کیلومتر (حدود ۴۰ دقیقه) |
| مسیر دسترسی | جاده کاشان – نطنز، جاده فرعی ابیانه |
| بهترین روش سفر | خودرو شخصی یا تورهای گردشگری از کاشان یا اصفهان |
| جاذبه ها و امکانات روستای ابیانه | جاذبه های تاریخی |
| جاذبه های طبیعی | |
| جاذبه های مذهبی | |
| جاذبه فرهنگی | |
| اقامتگاه و رستوران |
روستای ابیانه کجاست؟
ابیانه در ۱۷۵ کیلومتری استان اصفهان، ۸۰ کیلومتری کاشان و ۴۳ کیلومتری نطنز واقع شدهاست. این روستای تاریخی که به خاطر چیدمان پلکانی خانهها و رنگ سرخ بناها در بین گردشگران داخلی و خارجی شناخته شده میباشد، در دامنه کوه کرکس و در ارتفاع ۲۲۲۲ متری از سطح دریا قرار گرفته است.
تاریخچه روستای ابیانه
وجود قلعهها و آثار تاریخی متعدد در این روستا نشان از گذشته طولانی و فرهنگ غنی آن دارد. به گونهای که باستانشناسان در این روستا بقایای یک قلعه از دوره ساسانی و همچنین آثاری از دورههای صفویان، سلجوقیان و قاجاریان را شناسایی کرده و تخمین زدهاند که قدمت ابیانه به حدود ۱۵۰۰ سال پیش بازمیگردد. به دلیل پیشینه تاریخی و ارزشمند ابیانه و به منظور حفاظت از آن در سال ۱۳۵۴ در فهرست آثار ملی ایران ثبت شد.
در مورد علت نامگذاری روستای ابیانه دو دیدگاه وجود دارد. در دیدگاه اول که مشهورتر هم است اعتقاد بر این است که به دلیل وجود درختان بید زیاد در اطراف روستا ویونا نامگذاری شده، «ویو» به معنی درخت بید و «ویانه» به معنی بیدستان میباشد. که با گذشت زمان از «ویونا» به «ابیانه» تغییر شکل دادهاست.
در دیدگاه دوم، برخی معتقدند که این روستا به دلیل داشتن چشمهها و آب فراوان در ابتدا «آبیانه» نامگذاری و سپس با گذشت زمان به «ابیانه» تبدیل شدهاست.

مسیر رفتن به روستای ابیانه
دو مسیر کلی برای رسیدن به روستای ابیانه وجود دارد:
| مبدا: اصفهان | آزادراه کاشان-اصفهان |
| مبدا: کاشان | جاده کاشان به نطنز (اتوبان خلیج فارس) |
موقعیت روستای ابیانه روی نقشه
برای مشاهده مسیرهای دسترسی روی دکمه مسیریابی با گوگل مپ کلیک نمایید. سپس در صفحه باز شده در باکس مبدا، شهر خود را بنویسید و در باکس مقصد نیز به صورت پیشفرض نام روستا نوشتهشدهاست. حالا میتوانید مسیرهای دسترسی به روستای موردنظر را مشاهده نمایید.
بهترین زمان سفر به روستای ابیانه
با توجه به اینکه ابیانه در تمامی فصلها جذابیتهای خاص خود را دارد. به همین دلیل سفر در هر یک از فصلها میتواند خاطرات بیادماندنی را برای شما به همراه داشته باشد.
فصلهای پیشنهادی ما بهار و پاییز است اما با توجه به ویژگیهای گردشگری آن در هر فصلی جذابیتهای خاص خود را دارد.

جاذبههای گردشگری روستای ابیانه
به طورکلی این روستا جزو محدود روستاهایی است که دارای جاذبههای گردشگری مختلفی میباشد و گردشگران با علایق متعدد میتوانند به این روستا سفر کرده و از آن لذت ببرند.

۱- جاذبههای طبیعی
– چشمههای روستای ابیانه
در این روستا چشمههای متعددی وجود دارد که یکی از مهمترین آنها چشمه رئیسون میباشد که محل تامین آب روستا از همین چشمه است. از دیگر چشمههای روستا میتوان به کرشک، تاردر، دو آبی، پال همون هره و هینزا اشاره کرد. در اصل سرسبزی روستای ابیانه مدیون وجود همین چشمههای متعدد است که دیدن این چشمهها قطعا خالی از لطف نخواهد بود.
– غار ابیانه
نام این غار «پل هل» است که در ۸ کیلومتری و در دل تپههای روستای ابیانه واقع و دارای قندیلهای آهکی میباشد.
– آبشار ابیانه
یکی دیگر از جاذبههای طبیعی ابیانه آبشار آن میباشد. شاید این آبشار به جذابیت بسیاری از آبشارهای بزرگ ایران نباشد اما در فصل بهار میتواند برای استراحت و لذت بردن از طبیعت بکر ابیانه فوق العاده باشد. این آبشار خارج از روستا قرار گرفته و باید برای رسیدن به آن کمی در طبیعت سرسبز روستا پیادهروی نمایید. به همین دلیل میتواند تجربه بیادماندنی برای شما به همراه داشته باشد.

۲- جاذبههای تاریخی
– معماری روستای ابیانه
اولین موردی که هنگام ورود به ابیانه توجه شما را به خود جلب میکند چیدمان و رنگ خانهها میباشد. خانههایی که با کاهگل سرخ پوشیدهشده و به شکل پلکانی قرار گرفتهاند. به گونهای که پشتبام خانه پایینی حیاط خانه بالایی محسوب میشود. خاک مورد استفاده در ساخت خانهها از معدن نزدیک روستا تهیه شدهاست و نکته جالب توجه در مورد خاک ابیانه اینجاست که هرچه بیشتر در معرض آب قرار گیرد محکمتر میشود. به همین دلیل است که این خانهها در طول مدت قرنها استوار باقی ماندهاند.
یکی دیگر از نکات جالب توجه معماری ابیانه این است که هیچ کوچه بنبستی در این روستا وجود ندارد.

– مساجد روستای ابیانه
یکی دیگر از جاذبههای تاریخی روستای ابیانه مساجد آن میباشد. در این روستا مساجد قدیمی متعددی با قدمت تاریخی طولانی وجود دارد که از نظر معماری مورد توجه هستند.
| مسجد جامع | قدمت این مسجد به ۱۰۰۰ سال میرسد. محراب و منبر چوبی منقش به تزئینات زیبا و کتیبههای مربوط به دوره سلجوقیان از جاذبههای این مسجد میباشد. |
| مسجد پرزله | این مسجد متعلق به دوره ایلخانیان است. در ورودی این مسجد قدیمیترین درب روستای ابیانه محسوب میشود و قدمت آن به سال ۷۰۰ هجری بازمیگردد. درب دیگری در قسمت غربی قرار گرفته که قدمت آن به دوره شاه اسماعیل صفوی میرسد. |
| مسجد یوسمون | قدمت این مسجد به ۷۰۰ سال پیش میرسد. این مسجد دارای دو طبقه بوده و در طبقه دوم علمی قرار دارد و گفته میشود که در گذشته هنگام عزاداری هر خانواده جایگاه خاص خود را داشتهاند. |
| مسجد حاجتگاه | قدمت این مسجد به ۴۰۰ سال پیش بازمیگردد. این مسجد دارای دو طبقه میباشد و گفته میشود که طبقه دوم آن محل دفن اربابان روستا بودهاست. همچنین مردم این مسجد را جایی برای برآورده شدن حاجات خود میدانستهاند. |
– آتشکده هارپاک
قدمت ساخت این آتشکده به دوران هخامنشیان میرسد و قدمتی چند هزار ساله دارد. این آتشکده در سه طبقه و از سنگ لاشه و گچ ساخته شدهاست. اما در حال حاضر فقط طبقه زیرین آن باقی ماندهاست. این آتشکده در مسیر و گذرگاه اصلی روستا واقع شدهاست.

– خانقاه ابیانه
قدمت ساخت این خانقاه به دوره صفوی باز میگردد. بنای آن با طاقهای ضربی ساختهشده که آن را به یک جاذبه تاریخی تبدیل کردهاست. به طورکلی در گذشته خانقاه محل برگزاری مراسم صوفیان بوده و گفته میشود که خانقاه ابیانه محل اجتماع و برگزاری مراسمات خاص دراویش، صوفیان اصفهان و برخی از پادشاهان صفوی بودهاست.
– گورستان قدیمی ابیانه
اگر به تماشای علایم و نشانههای مختلف بر روی سنگهای آرامگاهها علاقهمند هستید؛ پیشنهاد میکنیم دیدن گورستان قدیمی روستا را در برنامه سفر خود قرار دهید. مثلا بر روی سنگ آرامگاه زنان تصویر شانه کشیده شدهاست.
– قلعههای قدیمی
از جاذبههای تاریخی ابیانه وجود قلعههای متعدد است که بقایای برخی از این قلعهها باقی مانده که شامل قلعه هامان، قلعه پاله و قلعه هرده میباشد.

– آب انبارهای روستای ابیانه
در این روستا سه آب انبار به نامهای پرزله، پالیزه و پس باغچه وجود دارد که اکنون قابل استفاده نیستند و قدمت این آب انبارها بیش از ۱۰۰ سال است.

– آسیاب های ابیانه
در غرب روستا در جوار رودخانه داریون سه آسیاب آبی به نامهای «آره میون»، «آره داریون» و «هره» قرار دارد که مردم برای آسیاب کردن غلات از آنها استفاده میکردند.
۳- جاذبههای اجتماعی-فرهنگی
– پوشش مردم روستای ابیانه
زنان و مردان ابیانه سبک پوشش سنتی خود را حفظ کردهاند. زنان روسریهای بزرگ (چارقد) با زمینه سفید که گلهای رنگانگ روی آن وجود دارد به همراه دو دامن پرچین که معمولا دامن زیرین مشکی و دامن رویی رنگی است، میپوشند. برخی از مردان نیز شلوار گشاد به همراه جلیقه بلند میپوشند.

– آیینها
یکی از این آیینها، آیین جغجغهزنی میباشد. در روزهای تاسوعا و عاشورا مردم محلات مختلف روستای ابیانه در کوچهها به عزاداری میپردازند و با به هم زدن جغجغههای چوبی مخصوص به همراه مرثیهخوانی به سمت امامزاده یحیی و عیسی حرکت میکنند.
آیین نخلگردانی یکی دیگر از این آیینهاست که پیشینه آن به دوره صفوی میرسد. در این مراسم که در روزهای تاسوعا و عاشورا و بعد از آیین جغجغهزنی برگزار میشود یک نخل که با پارچههایی مزین شده و در محل خاصی نگهداری میشود؛ در محلههای مختلف روستا به حرکت درمیآید. هر دوی این آیینها در فهرست میراث ناملموس ملی ثبت شدهاند.

– موزه مردم شناسی
اگر علاقهمند به آشنایی با فرهنگ و آداب و رسوم مردم ابیانه هستید، پیشنهاد میکنیم که بازدید از این موزه را در برنامه سفر خود قرار دهید. ساختمان این موزه نیز به سبکمعماری سایر خانههای ابیانه میباشد که همین امر نیز به جذابیت آن افزوده است. در این موزه لباسهای سنتی، ظروف قدیمی، ابزارهای کشاورزی، کتابهای قدیمی و … نگهداری میشود.
– زبان
یکی از جاذبههای اجتماعی-فرهنگی روستای ابیانه زبان مردم میباشد. سالخوردگان روستای ابیانه هنوز هم به زبان فارسی میانه صحبت میکنند. این زبان از دوره ساسانی باقی مانده و در بسیاری از نقاط ایران به فراموشی سپرده شدهاست.
۴- جاذبههای مذهبی
– امامزاده یحیی و عیسی (ع)
امامزاده یحیی و عیسی از فرزندان امام موسی کاظم (ع) هستند و این مکان محلی برای زیارت مردم ابیانه و بسیاری از گردشگران محسوب میشود. علاوه بر این قدمت این امامزاده به دوره ایلخانی میرسد و ساخت گنبد آن به رنگ فیروزهای و هشت ضلعی، آن را به یک جاذبه تاریخی نیز تبدیل کردهاست. این امامزاده بر خلاف سایر بناهای ابیانه دارای حیاط و حوض میباشد.

– زیارتگاه هینزا
در فاصله ۴ کیلومتری روستا و در دل کوهها زیارتگاه هینزا واقع شدهاست. برخی معتقدند متعلق به بیبی زبیده خاتون دختر امام کاظم (ع) است. برخی دیگر اعتقاد دارند که این زیارتگاه محل ستایش الهه میترا بودهاست.
اقامتگاهها و رستورانهای ابیانه
اقامتگاه
اگر قصد اقامت در ابیانه را دارید هتلها و اقامتگاههای بومگردی در این روستا وجود دارد که میتوانید در آنها اتاق رزرو نمایید. روستای ابیانه شامل دو هتل و یک اقامتگاه بومگردی است:
- هتل ویونا
- هتل ابیانه
- اقامتگاه بومگردی هارپاک
رستوران
ابیانه رستوران و کافههای متعددی دارد. هنگام سفر به این روستا میتوانید به این رستورانها مراجعه کرده و از غذاهای محلی ابیانه میل نمایید.
| ۱ | رستوران دومیلون |
| ۲ | رستوران ویونج |
| ۳ | رستوران ویونا هتل |
| ۴ | رستوران دیدار |
| ۵ | سفره خانه سنتی محمودی |
| ۶ | کافه خورشید ابیانه |

غذاها و سوغات روستای ابیانه
غذاهای محلی
روستای ابیانه نیز مانند سایر مناطق دارای غذاهای محلی خاص خود میباشد که بسیار لذیذ و خوشمزه است. پیشنهاد میکنیم هنگام سفر به روستای ابیانه حتما از غذاهای محلی این روستا میل نمایید.
- از معروف ترین غذاهای ابیانه غذای گیپا است که با استفاده از گوشت گوسفندی تهیه میشود.
- کاروانی یکی دیگر از غذای محلی است که محلیها با استفاده از کشک سابیده، پیازداغ و نعناع تهیه میشود.
- آردینه هم یکی از غذاهای محلی روستای ابیانه است که با دوغ و سبزیهای محلی تهیه میشود.
- از دیگر غذاهای محلی روستای ابیانه میتوان به دلمه برگ مو، پلوی جو و حلیم جو اشاره کرد.
سوغات
به طور کلی سوغات ابیانه شامل صنایع دستی، خشکبار، لبنیات محلی و محصولات باغی میباشد. این سوغات را میتوانید در بازارهای کوچکی که جلوی هر خانه و در کوچههای روستا است، تهیه کنید.
- صنایعدستی مانند گلیم، گیوه، زیورآلات و آویزهای دیواری
- خشکبار مانند آلوچه، لواشک، گردو و میوههایی مانند آلو و سیب.
