روستای داماش یکی از روستاهای گردشگری استان گیلان است که در شهرستان رودبار و در دامنههای سرسبز رشتهکوه البرز قرار دارد. این روستا بهعنوان زیستگاه اصلی گل کمیاب و ثبت شده سوسن چلچراغ شناخته میشود. آبوهوای خنک و مطبوع، چشماندازهای بکر کوهستانی، مراتع سرسبز و سکوت دلانگیز طبیعت، داماش را مرکز توجه طبیعتگردان قرار دادهاست.
روستای داماش کجاست؟
روستای داماش یکی از دیدنیهای شهرستان رودبار است؛ که در دامنههای جنوبی رشتهکوه البرز و در مسیر ارتباطی رشت به تهران واقع شدهاست. این روستای خوشآبوهوا در فاصله میان شهرهای لوشان و منجیل قرار دارد و از نظر تقسیمات کشوری، جزو دهستان جیرنده در بخش عمارلو شهرستان رودبار محسوب میشود. از نظر همجواری، روستای داماش از سمت شمال به صیقلده خورگام، از جنوب به مراتع و زمینهای روستاهای گزنهچاک و قوشهلانه خورگام، از شرق به اراضی جنگلی و مراتع طبیعی و از غرب به جنگل شینهچاک و مراتع لاباربن محدود میشود.
| فاصله تهران تا روستای داماش | حدود ۲۹۰ کیلومتر (حدود ۴ تا ۴/۳۰ ساعت رانندگی) |
| فاصله قزوین تا روستای داماش | حدود ۱۳۳ کیلومتر (حدود ۱/۴۵ تا ۲/۱۵ ساعت رانندگی) |
| فاصله رشت تا روستای داماش | حدود ۱۰۵ کیلومتر (حدود ۲ تا ۲/۲۰ ساعت رانندگی) |
| فاصله رودبار تا روستای داماش | حدود ۷۶ کیلومتر (حدود ۱/۳۰ ساعت رانندگی) |
مسیر دسترسی به روستای داماش
مبدا: تهران
| مسیر | توضیحات مسیر | نکات مهم مسیر |
| تهران ← قزوین قزوین ← لوشان لوشان ← جاده جیرنده عبور از روستاها ورود به جیرنده جیرنده ← داماش بالاترین نقطه کوه مقصد نهایی | حرکت از آزادراه تهران–قزوین خروجی شهر لوشان را انتخاب کنید ورود به جاده فرعی جیرنده سنگرود ← کرماک ← بیوزرین ← معدن زغالسنگ ← پاکده رسیدن به شهر جیرنده حدود ۴۰ کیلومتر مسیر کوهستانی صعود و سپس سرازیر شدن به دره اولین روستا: داماش | مسیر اصلی و آسفالته تابلو راهنما دارد جاده ناهموار، پرپیچوخم پوشش گیاهی کم، مسیر خشک آخرین شهر مسیر احتیاط در سرازیری |
مبدا: قزوین
| مسیر | توضیحات مسیر | نکات مهم سفر |
| قزوین ← رشت ورودی رستمآباد جاده خورگام عبور از روستاها ادامه مسیر رسیدن به برهسر برهسر ← داماش مقصد نهایی | حرکت در بزرگراه قزوین – رشت ابتدای شهر رستمآباد به سمت بخش خورگام مسیر آسفالته و کوهستانی سنرس ← انارکول ← چره ← دشتویل ← درهدشت حشمتآباد ← چلکاسر ← چهارمحل مشاهده تابلوی شهر برهسر فاصله تا داماش ۶ کیلومتر روستای داماش | مسیر اصلی و ایمن خروجی مشخص دارد پیچوخم زیاد، تردد کم مسیر بکر و خلوت طبیعت کوهستانی شهر خدماتی مسیر جاده سرسبز و چشمنواز مسیر آسفالته |
موقعیت جغرافیایی روستای داماش روی نقشه
بهترین زمان سفر به روستای داماش
روستای داماش بهدلیل قرارگیری در ارتفاعات استان گیلان، دارای آبوهوایی کوهستانی، خنک و مرطوب است. شرایط اقلیمی این منطقه در بیشتر روزهای سال با بارش باران و مهگرفتگی همراه است. در فصل بهار و تابستان، هوای داماش معتدل تا خنک است و گرمای آزاردهنده در این منطقه احساس نمیشود؛ اما با آغاز پاییز و زمستان، دمای هوا بهطور محسوسی کاهش مییابد و سرمای کوهستانی بر منطقه حاکم میشود. بهترین زمان سفر به داماش برای تماشای سوسن چلچراغ، اواسط خرداد تا اواسط تیرماه است؛ دورهای که بیشترین تعداد گردشگران نیز به این روستا سفر میکنند.
تاریخچه روستای داماش
روستای داماش قدمتی چند صد ساله دارد و از دیرباز یکی از سکونتگاههای مهم در منطقه به شمار میرفتهاست. بر اساس روایتهای محلی، این روستا در گذشته محل استقرار دامداران و کوچنشینان بوده و نام «داماش» نیز ریشه در همین سبک زندگی دارد. اقتصاد سنتی داماش بر پایه دامپروری و کشاورزی شکل گرفته و تولید فرآوردههای لبنی مانند پنیر و کره، نقش مهمی در معیشت مردم داشتهاست.
جشنواره سوسن چلچراغ
سوسن چلچراغ یکی از کمیابترین گونههای گیاهی از خانواده سوسنهاست که قدمت آن به دوره چهارم زمینشناسی بازمیگردد. این گل نادر در جهان، تنها در دو نقطه رشد میکند؛ یکی در منطقه لنکران جمهوری آذربایجان و دیگری در روستای داماش استان گیلان. سوسن چلچراغ که با نام سوسن سفید شناخته میشود، ظاهری متفاوت دارد؛ گلها بهصورت واژگون رشد میکنند و گلبرگها به سمت بیرون برگشتهاند. این ویژگی باعث میشود پرچمهای گل نمایان باشند و جلوهای خاص ایجاد کنند. این گونه کمیاب برای نخستینبار در سال ۱۳۵۴ توسط یک گیاهشناس آلمانی در داماش شناسایی شد و در سال ۱۳۵۵، بهعنوان اثر طبیعی ملی ایران در فهرست میراث طبیعی کشور به ثبت رسید.
اگر در اوایل خرداد تا اواسط تیرماه به داماش سفر کنید، میتوانید از دشتهای پوشیده از سوسن چلچراغ دیدن کنید. این گل عمر کوتاهی دارد و تنها چند هفته در سال شکوفا میماند؛ به همین دلیل این بازه زمانی بهترین فرصت برای مشاهده آن است. همزمان با آغاز گلدهی اینگونه ارزشمند، جشنواره سوسن چلچراغ در اوایل خردادماه برگزار میشود. در این آیین محلی:
- اهالی روستا با لباسهای سنتی گیلانی حضور پیدا میکنند.
- موسیقی بومی نواخته میشود و رقصهای محلی اجرا میگردد.
- بازیهای سنتی مانند چوببازی (رقص چوب)، کشتی گیلهمردی، تیشبازی، طنابکشی، چرخوفلک، هلولک و خرپشتک برگزار میشود.
جاذبههای گردشگری روستای داماش
-
طبیعت روستای داماش
این روستای ییلاقی در ارتفاع حدود ۱۹۰۰ متر از سطح دریا قرار دارد و بهعنوان یکی از مرتفعترین ییلاقهای استان گیلان شناختهمیشود. این ارتفاع چشمگیر، امکان تماشای مناظر گستردهای از نواحی پاییندست، کوهها و درههای اطراف را فراهم کرده و حس قرارگرفتن بر فراز طبیعت را به بازدیدکننده منتقل میکند. قرارگیری داماش در ارتفاعات باعث شده که طبیعت این منطقه، دستنخورده و بکرتر از بسیاری از مناطق شمالی باقی بماند. هر سمتی که نگاه کنید، پهنهای از چمنزارهای سبز، دامنههای کوهستانی و چشماندازهای طبیعی پیش روی شماست. زیبایی داماش زمانی به اوج میرسد که روستا در دریایی از ابر و مه فرو میرود؛ لحظهای که قطرات ریز مه، پوست صورت را نوازش میکنند و سکوت کوهستان، آرامشی عمیق به جان میبخشد.
-
چشمههای آب معدنی
نام آب معدنی داماش برای بسیاری از گردشگران آشنا است؛ آبی که از دل کوهستانهای مرتفع این روستا سرچشمه میگیرد. چشمه اصلی آب معدنی داماش در ارتفاع حدود ۲۲۰۰ متر از سطح دریا و از میان بلندیهای اطراف روستا میجوشد. این آب زلال و گوارا سرشار از املاح معدنی مفید مانند پتاسیم، سدیم، منیزیم و کلسیم است که کیفیت و ارزش آن را دوچندان میکند. پس از جوشش، بخشی از این آب معدنی از مسیر اصلی جدا شده و به سمت مرکز روستای داماش هدایت میشود تا اهالی منطقه نیز بتوانند از این منبع طبیعی بهرهمند شوند. بخش دیگر آب نیز به کارخانه اختصاصی منتقل شده و پس از بستهبندی استاندارد، با نام آب معدنی داماش به نقاط مختلف کشور ارسال میشود.
-
جاده زیبای داماش
مسیر ارتباطی داماش به رستمآباد، در فهرست زیباترین جادههای کوهستانی ایران قرار دارد. این جاده با پیچوخمهای چشمنواز و عبور از ارتفاعات سرسبز، مناظری تماشایی از طبیعت دستنخورده منطقه را پیش روی مسافران قرار میدهد.
جاذبههای گردشگری اطراف روستای داماش
-
دریاچه ویستان بره
دریاچه برهسر که با نام ویستان شناخته میشود، یکی از نقاط بکر و دیدنی استان گیلان است؛ و در منطقه خورگام رودبار واقع شدهاست. این دریاچه با وسعت ۴ هکتار، بر اثر زلزله مهیب رودبار در سال ۱۳۶۹ بهوجود آمد؛ همان زلزلهای که بخشهایی از روستای برهسر را زیر خاک مدفون کرد و منجر به تغییر چشمانداز طبیعی منطقه شد. این دریاچه در میان درختان راش و مه صبحگاهی فضایی خاص را خلق کرده در فاصله حدود ۱۰ کیلومتری روستای داماش قرار دارد.
-
دریاچه خلشکوه
در حدود ۱۲ کیلومتری داماش، دریاچه خلشکوه در ارتفاع حدود ۱۹۶۲ متر از سطح دریا قرار دارد و در بخش شمال غربی روستای کلیشم و خرمکوه واقع شدهاست. در این ناحیه، علاوه بر دریاچه عظیم، یک چشمه طبیعی به نام «قل قل» جریان دارد که به ارزش اکوتوریستی منطقه میافزاید. وسعت دریاچه خلشکوه حدود ۱۵ هکتار است. آب دریاچه از سمت جنوب به روستای خرمکوه جاری میشود و بخشی دیگر از آن به جنگلهای سرسبز راش میریزد. گردشگران میتوانند از ماهیگیری و شنا در این منطقه لذت ببرند و تجربهای آرامشبخش در دل طبیعت بکر و کوهستانی داشته باشند.
-
روستای نوده فاراب
روستای نوده فاراب در دهستان کلیشم، از توابع بخش عمارلو شهرستان رودبار قرار دارد و در ارتفاع ۱۶۰۰ متری از سطح دریا، در جنوبیترین بخش استان گیلان واقع شدهاست. این روستای ییلاقی به دلیل جاذبههای طبیعی و تاریخی متنوع، یکی از مقاصد دیدنی داماش بهشمار میرود که در فاصله حدود ۲۰ کیلومتری این روستای ییلاقی واقع شدهاست. نوده فاراب ترکیبی از زیباییهای طبیعی و آثار تاریخی است که شامل موارد زیر میشود:
- غار چپلک
- محوطههای گورستانی کول و سیاه ریز
- قبرستان دوبرادران
- چشمههای آب معدنی آسیابرود و سیاه ریز
- ییلاقهای سرسبز و آبشار آسیابرود در شرق روستا
نکات ضروری در سفر به روستای داماش
| برای اقامت شبانه در طبیعت داماش، نقاط امن و مناسب را برای برپایی چادر انتخاب کنید تا کمپینگ ایمن و لذتبخشی داشته باشید. |
| اگر قصد اجاره اقامتگاه در اطراف روستای داماش را دارید، بهتر است پیش از سفر محل اقامت خود را رزرو کنید تا با آرامش خاطر راهی سفر شوید. |
| روستای داماش در نیمه دوم سال آبوهوایی سرد و کوهستانی دارد؛ اگر در فصلهای پاییز و زمستان قصد سفر به داماش را دارید، همراه داشتن لباس گرم و تجهیزات مناسب سفر ضروری است. |
| برخی مسیرهای دسترسی به داماش جادههایی پرپیچوخم و ناهموار دارند؛ اگر با خودروی شخصی سفر میکنید، پیش از حرکت از سلامت فنی خودرو اطمینان حاصل کنید. |
| روستای داماش زیستگاه گل نادر سوسن چلچراغ است که ارزش زیستمحیطی بالایی دارد. هنگام سفر به این منطقه، حفظ پوشش گیاهی و احترام به طبیعت ضروری است و باید بدون برجا گذاشتن آسیب یا ردپا، منطقه را ترک کنید. توجه داشته باشید که آسیبزدن یا خارج کردن سوسن چلچراغ از محدوده حفاظتشده، مشمول جریمه نقدی خواهد بود. |
| پیش از سفر، همراه داشتن مدارک شناسایی، تجهیزات ضروری سفر، کارت بانکی و مقداری پول نقد را فراموش نکنید. |
اقامتگاههای بومگردی و رستوران در روستای داماش
اقامت در روستای داماش
در روستای داماش هتل یا اقامتگاه رسمی و ثبت شدهای وجود ندارد؛ با این حال، گردشگران میتوانند با استفاده از گزینههای اقامتی جایگزین، اقامتی آرام و لذتبخش را در این منطقه تجربه کنند. از جمله این گزینهها میتوان به:
- خانههای محلی اجارهای،
- ویلاها و اقامتگاههای اطراف روستا مانند هتل کابن با حدود ۵۰ کیلومتر فاصله و اقامتگاههای بومگردی رودبار با حدود ۸۰ کیلومتر فاصله از روستای داماش،
- و کمپینگ در طبیعت بکر داماش
اشاره کرد که هرکدام متناسب با سبک سفر و میزان امکانات موردنظر، انتخابی مناسب خواهند بود.
رستوران
در این روستا رستوران رسمی وجود ندارد. گردشگران می توانند برای تهیه غذا به رستوران سنتی نگین داماش که در حدود ۳ کیلومتری روستا قرار دارد؛ مراجعه کنند.
سوغات و غذای محلی روستای داماش
سوغات
این روستای ییلاقی به دلیل سبک زندگی سنتی و طبیعت غنی، یکی از مناطق شاخص گیلان در تولید صنایعدستی و سوغاتیهای محلی به شمار میرود. صنایعدستی روستای داماش شامل بافتهها و محصولات سنتی مانند گلیمها و جوراب های پشمی دستبافت، زنبیل و وسایل حصیری میباشد.
در کنار صنایعدستی، سوغاتیهای خوراکی داماش طرفداران زیادی دارد. اهالی این روستا به باغداری و دامداری مشغول هستند. از معروفترین محصولات محلی داماش میتوان به:
- شیر و ماست محلی،
- انواع فرآوردههای دامی سنتی و
- گردو و فندق کوهستانی مرغوب
اشاره کرد که مورد توجه گردشگران قرار می گیرد.
غذای محلی
به دلیل آبوهوای خنک و کوهستانی روستای داماش، طبخ غذاهای محلی در این منطقه بر پایه مواد اولیه تازه، گوشتهای محلی و سبزیهای معطر کوهی انجام میشود. معروفترین غذاهای محلی داماش:
- کباب چنجه محلی با گوشت تازه و طعم بینظیر؛
- انواع کباب شامل کباببرگ، کوبیده و شیشلیک؛
- سیاهقاتق داماش که همان خورشت فسنجان اصیل گیلانی است؛
- و قیمهپلوهای محلی که به طعم خاص و عطر دلنشین خود شهرت دارند.
توصیههای کاربردی برای سفر به روستای داماش
| برای سفر به داماش، کفش مناسب و لباس راحتی و ضدآب همراه داشته باشید تا در مسیر و طبیعتگردی دچار مشکل نشوید. |
| حتی در فصل تابستان، همراه داشتن لباس گرم در سفر به داماش ضروری است. |
| برای حفظ محیط زیست داماش، از چیدن گلهای نادر سوسن چلچراغ خودداری کنید. |
| سفر خود را سبک برنامهریزی کنید و برای تجربه راحتتر از خدمات تورهای لیدر استفاده کنید. |