روستای دولاب در دل کوهستان های سرسبز کردستان، بر دامنه کوه باشکوه آوالان قراردارد. در این روستا، هر فصل چهرهای متفاوت و تماشایی دارد؛ جایی که طبیعت، چهار فصل سال را در زیباترین شکل خود به نمایش میگذارد. ترکیب معماری پلکانی، طبیعت سرسبز و فرهنگ اصیل مردم کرد، دولاب را به یکی از جاذبههای گردشگری کردستان تبدیل کردهاست.
روستای دولاب کجاست؟
روستای دولاب یکی از روستاهای گردشگری کردستان است که در بخش ژاورود شرقی و در ۴۰ کیلومتری شهر سنندج قراردارد. این روستا در گذشته از توابع دهستان اوالان شهرستان کامیاران بوده اما براساس مصوبه جدید دولت، به شهرستان سنندج الحاق شدهاست. این روستا از سمت شمال با روستای دیرمولی، از جنوب با روستاهای طاء و سرچی، از شرق با روستای نشور علیا، و از غرب با رودخانهی خروشان سیروان و روستاهای وصی سفلی و وصی علیا هممرز است. همچنین از شمالغربی به روستای بزلانه و از جنوبغربی به روستای نزاز محدودمیشود.
| سنندج | ۴۰ کیلومتر(حدود ۵۵ دقیقه) |
| کرمانشاه | ۱۱۴ کیلومتر(حدود ۲ ساعت) |
| اورامان تخت | ۱۵۴ کیلومتر(حدود ۱ ساعت ۴۵ دقیقه) |
مسیر دسترسی به روستای دولاب
برای دسترسی به روستای دولاب، دو مسیر اصلی پیش روی شما قراردارد که بسته به مبدا حرکت و شرایط جاده میتوانید مسیر مناسب خود را انتخاب کنید.
| مبدا: سنندج | از مسیر شهر سنندج به سمت جنوب حرکت کنید و پس از عبور از جاده اصلی سنندج - کامیاران و ورود به مسیر فرعی دهستان ژاورود شرقی، به مقصد خواهید رسید. جاده دسترسی به دولاب بیشتر کوهستانی و پیچدرپیچ است، اما چشماندازهای طبیعی اطراف مسیر، از جمله دامنههای سرسبز و رودخانهی سیروان، سفری دلانگیز و تماشایی را رقم میزند. |
| مبدا: کامیاران | ابتدا باید از جادههای اصلی شهر به سمت دهستان اوالان حرکت کنید. پس از عبور از روستاهای مسیر(اوالان، دیرمولی، وصی سفلی و علیا، نشور علیا) و رسیدن به مسیرهای فرعی منطقه، وارد جادههای کوهستانی خواهید شد که شما را به روستای دولاب میرساند. |
موقعیت روستای دولاب روی نقشه
برای مشاهده مسیرهای دسترسی روی دکمه مسیریابی با گوگل مپ کلیک نمایید. سپس در صفحه باز شده در باکس مبدا، شهر خود را بنویسید و در باکس مقصد نیز به صورت پیشفرض نام روستا نوشته شدهاست. حالا میتوانید مسیرهای دسترسی به روستای مورد نظر را مشاهده نمایید.
بهترین زمان سفر به روستای دولاب
بهترین زمان برای سفر به دولاب، بهار و تابستان است. در فصل بهار، دشتها و کوهها یکدست سبزشده و باغها مملو از شکوفههای تازه میشوند. فصل تابستان نیز به دلیل آبوهوای مطبوع و روشنبودن روزها، فرصت مناسبی برای کوهنوردی، پیادهروی و بازدید از جاذبههای طبیعی اطراف فراهم میکند. از طرف دیگر، پاییز با رنگهای گرم برگها و زمستان با مناظر برفی، جذابیت خاص خود را دارند، اما برای دسترسی آسان و تجربه گردشگری کامل، بهار و تابستان انتخابی ایدهآل به شمارمیآیند.
تاریخچه روستای دولاب
روستای دولاب، با قدمتی بیش از ۹ قرن، یکی از قدیمیترین و تاریخیترین روستاهای منطقه به شمارمیرود. در گویش محلی، «دولاب» به معنای مکانی پرآب است که اشاره به وجود بیش از ۱۶۰ رودخانه و چشمه دائمی در اطراف این روستا دارد. به گفته برخی از اهالی، روستای دولاب توسط فردی به نام اسفندیار بنا شدهاست که مقبره او هنوز در قبرستان سید اسحاق روبروی روستا قابل مشاهدهاست. از طرفی پژوهشها و روایتهای تاریخی نشان میدهند که این روستا احتمالا از یک یا چند روستای قدیمیتر شکل گرفتهاست:
- دره غلام ویس: در گذشته روستایی در این منطقه واقع در انتهای دره های «گولکین» و «ویه سور» وجودداشته که حدود ۷۰ سال پیش در حین کندن باغها، اشیای تاریخی مانند زیرسیگاریها و تنورها کشف شدهاند. بعدها اهالی این روستا به مکان فعلی دولاب نقل مکان کردهاند.
- باغات دره نوم: روایتهای محلی حاکی از آن است که این منطقه در گذشته شهر یهودیان بودهاست. پیدا شدن اشیا قدیمی مانند کوزهها و خمرههای گلی گواه این ادعا میباشند.
معماری روستای دولاب
روستای دولاب دارای بافت فشرده و ساختمانهای منسجم است که در دل کوهستان و طبیعت اطراف جای گرفتهاند. این نوع معماری نتیجه محدودیت زمینهای مسطح و نیاز به سازگاری با شرایط سخت آب و هوایی و همچنین دفاع در برابر تهدیدها بودهاست. در این سبک، خانهها به صورت فشرده در کنار هم ساخته میشوند، بهطوری که پشتبام هر خانه بهعنوان حیاط خانه دیگر عمل میکند و دسترسیها از طریق معابر باریک، دالانها و پلههای پلکانی تامین میشود.
در مناطق کوهستانی و سردسیر، شیب زمین نقش مهمی در طراحی دارد، زیرا شیب ملایمتر باعث گرمتر شدن فضا میشود. معماران محلی با رعایت این اصول، توانستهاند با فشرده سازی ساخت و سازها نورگیری مناسب طراحیکنند تا خانه ها مانع رسیدن نور خورشید به یکدیگر نشوند. بیشتر خانه های روستای دولاب دارای مالکیت خصوصی هستند و قدمت آنها بیش از ۳۰ سال است. معماری این بناها معمولا دو طبقه است. مصالح به کار رفته در ساخت سنگ و چوب در اسکلت و نما، پوشش سقف با چوب و ایزوگام، و استفاده از چوب برای در و پنجره میباشد.
جاذبههای گردشگری روستای دولاب
-
طبیعت سرسبز دولاب
روستای دولاب با طبیعتی کوهستانی و بکر، یکی از جاذبههای گردشگری استان کردستان است. این منطقه با جنگلهای انبوه، رودخانههای پرآب و چشمههای طبیعی احاطهشده و در تمام فصول سال جلوههای متفاوتی از زیبایی را به نمایش میگذارد. در تابستان، درختان میوه و باغهای سرسبز، همراه با صدای زنبورها و پرندگان، فضایی دلانگیز و روحنواز ایجادمیکند. وجود مناظر پلکانی خانهها در دامنه کوهها همراه با طبیعت دستنخورده، تجربهای منحصربهفرد برای علاقهمندان به طبیعت و گردشگری روستایی فراهممیکند.
-
زیارتگاه شیخ محمد و شیخ هادی
یکی از جاذبههای روستای دولاب، زیارتگاه شیخ هادی و خانقاه شیخ محمد است که در درهای عمیق و سرسبز در ورودی روستا واقع شدهاند. این مکان مقدس از مهمترین زیارتگاههای دراویش و علاقهمندان به طریقتهای مشهور کردستان به شمار میرود و به عنوان جاذبه تاریخی – مذهبی مورد توجه مسافران قرار گرفتهاست.
-
کوههای بلند و سر به فلک کشیده
کوه بلند آوالان با ارتفاع ۲۹۵۰ متر از سطح دریا بر فراز روستا مشرفشده و چشماندازی خیرهکننده خلق کردهاست. این کوه مقصدی محبوب برای کوهنوردان و علاقهمندان به طبیعتگردی است و مسیر پاکوب مشخص آن، صعود به قله را برای گردشگران و کوهنوردان آسان میکند. در نزدیکی کوه آوالان، قله شاهنشین با ارتفاع ۲۸۸۰ متر قرار دارد که یکی دیگر از کوههای مرتفع منطقه است. این قله در نزدیکی روستای شیان واقعشده و فاصله آن از روستای دولاب با خودرو حدود ۴۵ دقیقه است.
برگزاری مراسم بولاو در روستای دولاب
مراسم سنتی بولاو هر سال در اواخر شهریور ماه برگزار میشود. این مراسم قدمتی دیرینه دارد و به روشهای سنتی، انگور تازه باغات روستا به کشمش تبدیل میشود. کشاورزان محلی با ابزار و تکنیکهای سنتی و بدون استفاده از تجهیزات صنعتی، انگورها را روی بام خانهها، حیاطها و محوطههای باز روستا پهن میکنند تا با نور خورشید خشک شوند و به کشمش طبیعی تبدیل شوند. بازدید از مراسم بولاو برای گردشگران تجربهای دیدنی و جذاب خواهدبود.
اقامتگاه و غذاخوری در روستای دولاب
در روستای دولاب هتل یا رستوران رسمی وجود ندارد، اما گردشگران میتوانند در اقامتگاههای بومگردی موجود در روستا اقامت و از غذاهای محلی که توسط اقامتگاههای بومگردی سرو میشود استفاده کنند.
| اقامتگاه بومگردی ژین | مناسب برای ۳۰ نفر در دو طبقه مجزا، سیستم گرمایشی-سرمایشی، یخچال، اجاق گاز، تلویزیون. |
| اقامتگاه بومگردی ژیوان | مناسب برای حداکثر ۲۵ نفر با سه اتاق خواب، آشپزخانه کامل، تراس، سرویس ایرانی- فرنگی، اینترنت. |
| اقامتگاه بومگردی نیشتمان | دارای آشپزخانه مجهز، تراس، امکانات کامل، مناسب گروههای بزرگ تا ۵۰ نفر. |
| اقامتگاه بومگردی تیشک | با طراحی سنتی و امکانات رفاهی مناسب در ۳ طبقه مجزل رو به دامنه های سرسبز کوه آوالان. |
| اقامتگاه بومگردی تریفه | در دو طبقه و با ۴ اتاق مجزا و مجهز به سرویس کف خواب، معماری سنتی و بومی، امکانات رفاهی مناسب. |
| اقامتگاه بومگردی کابوک | دو طبقه با ظرفیت ۲۳ نفر، کف خواب، حمام و سرویس بهداشتی ایرانی – فرنگی مشترک. |
| اقامتگاه بومگردی روژ | به شکل یک خانه بومی دو طبقه، در هر طبقه ۲ اتاق، سرویس بهداشتی ایرانس – فرنگی اختصاصی و آشپزخانه وجود دارد. |
سوغات و غذاهای محلی
سوغات
روستای دولاب از نظر تولید محصولات ارگانیک بسیار قوی است و چندین محصول شاخص آن در کشور شناختهشدهاست که به عنوان سوغات از این روستا مورد استقبال گردشگران قرارمیگیرد.
- گیلاس دولاب: دولاب مقام نخست تولید گیلاس در استان کردستان را دارد. طعم شیرین و رنگ درخشان گیلاسهای آن، نتیجه آبوهوای خنک و خاک غنی منطقه است.
- انگور و کشمش دولاب: باغهای انگور دولاب از مهمترین منابع اقتصادی روستا هستند. انگور تازه و کشمش محلی که با روش سنتی بولاو خشک میشود، که از بهترین نمونههای کشور به شمارمیروند.
- عسل دولاب: یکی از نابترین انواع عسل طبیعی که از گلهای کوهی و باغهای سرسبز منطقه به دست میآید. این عسل بهعنوان یکی از سوغات ارگانیک کردستان شناخته میشود.
- سایر محصولات باغی: علاوه بر محصولات شناختهشده سایر میوهها مانند گلابی، سیب، گردو، انجیر، زردآلو و توت هم در این منطقه پرورش دادهمیشود.
غذاهای محلی
روستای دولاب در ناحیهای کوهستانی از ایران واقع شدهاست و همین ویژگی باعثشده مردم این منطقه به مصرف سبزیجات معطر کوهی علاقهمند باشند. الگوی غذایی مردم دولاب ساده، سالم و بر پایه مواد طبیعی و در دسترس شکل گرفتهاست.
- دوخوای کشک (ترکیبی از کشک، بلغور، نخود و نعناع)؛
- دوخوای دوغ (ترکیبی از دوغ، بلغور، نخود و برگ چغندر)؛
- دویینه ( ترکیبی از ترخینه و نعناع خشک)؛
- و نانهای محلی مانند کلانه، شلکینه و کولیره.
